دی کلسیم فسفات حاوی عناصر کلسیم و فسفر است که نقش مهمی را در واکنشهای بیوشیمیایی (نظیر انعقاد خون، فعالیت فیزیولوژیکی قلب، تبادلات سلولی و فعالیت عصبی-عضلانی) و متابولیکی (نظیر شکل گیری ساختمان استخوان، دندان، تخم مرغ و فعالیت های صحیح دستگاه گوارش) در دام و طیور ایفا می کنند.
قابلیت جذب (حل در آب و اسید) این محصول نسبت به محصولات مشابه بالاتر می باشد!

مزایای وجود کلسیم و فسفر در جیره غذایی طیور:
1- استخوان بندی محکم و مقاوم
2- افزایش اشتها
3- افزایش بازدهی تولید در طیور گوشتی و تخمگذار
4- کاهش میزان لمبه و شکستگی تخم مرغ
5- افزایش تولید جوجه در فارم های مرغ مادر

مزایای وجود عناصر کلیسیم و فسفر در جیره غذایی دام:
1- استخوان بندی محکم و سلامت بدنی
2- افزایش تولید گوشت و شیراوری
3- افزایش باروری و آبستنی
4- افزایش اشتها و بازدهی مناسب تولید
5- عمکرد متعادل دستگاه های عصبی، عضلانی و گوارشی

علائم کمبود :
فقدان کلسیم و فسفر منجر به نرمی استخوان و فلجی در جوجه ها، استئومالاسیا، کاهش ضخامت پوسته تخم مرغ، کاهش میزان تولید تخم مرغ و جوجه دهی می گردد. همچنین کمبود مذکور می تواند منجر به کاهش کارایی، قلب و عضلات، رشد استخوان و نیز بی اشتهایی دام و طیور گردد.

مشخصات ظاهری:
دی کلسیم فسفات به صورت پورد و گرانول به رنگ سفید تا خاکستری روشن و بدون بو است ضمنا استاندارد آنالیز محصول به شرح زیر می باشد :
دی کلسیم فسفات
در هر کیلوگرم حداقل حداکثر روش مرجع
کلسیم 23% 27% استاندارد ملی 571
فسفر 17% 18.5% استاندارد ملی 513
فلوئور --- 1700ppm استاندارد ملی 2474
PH محصول 1% --- کمتر از 8 استاندارد ملی 2513
رطوبت --- 3% استاندارد ملی 321

بعد از انرژي و پروتئين، فسفر سومين ماده مغذي گران قيمت در تغذيه جوجه هاي گوشتي است. فسفر يک عنصر ضروري است که در ساخت استخوان، ترکيب پوسته تخم مرغ و متابوليسم انرژي دخالت مي کند. بخشي از اين فسفر از منابع گياهي تامين مي شود که حدود 70-60% از اين منبع فسفز براي طيور تخمگذار قابل دسترس نيست و حدود 20-15% از فسفر با منشاء معدني ( مثل دي کلسيم فسفات) هم براي طيور قابل دسترس نمي باشد.
فسفر هضم نشده ضمن عبور از دستگاه گوارش طيور، از طريق مدفوع دفع مي شود و مشکلات آلودگي محيط زيست و آبهاي سطحي را ايجاد مي کند. همچنين با توجه به بالا رفتن قيمت دي کلسيم فسفات، کاربرد آنزيم فيتاز مي تواند ارزيابي اقتصادي موثري را در اين ارتباط ايجاد نمايد. اين در حالي است که عملکرد طيور به صورت مطلوب حفظ مي شود.
علاوه بر کاهش آلودگي محيط زيست، کاهش هزينه تمام شده جيره با حفظ عملکرد طيور در حد مطلوب از خواص افزودن آنزيم فيتاز به جيره هاي غذايي طيور است. آنزيم فيتاز، قابليت هضم و دسترسي فسفر را از منابع گياهي، براي طيور فراهم مي کند به همين دليل منابع معدني فسفر که بايد به جيره غذايي اضافه شود کاهش مي يابد.
فيتات يکي از منابع فسفر در گياهان مختلف است که اين فرم از فسفر بوسيله طيور قابل دسترسي نيست. علاوه بر اين فيتات به مواد مغذي مختلف مانند کلسيم، انرژي و اسيدهاي آمينه متصل مي شود. اتصال فيتات به مواد مغذي فوق مانع هضم و دسترسي مواد مي شود.
نسل جديد فيتاز حداقل 20% عملکرد بالاتري را در آزاد سازي فسفر، انرژي و اسيدهاي آمينه از منابع مختلف حاوي فيتات دارند. پتانسيل بالاتر نسل جديد فيتاز باعث شده است که توليد کنندگان بتوانند مقادير بيشتري از دي کلسيم فسفات و منابع انرژي و پروتئين افزودني به جيره را صرفه جويي نمايند.
اين سودمندي موجب صرفه جويي اقتصادي خوبي در توليد تخم مرغ و هزينه هاي مربوط به مديريت محيط زيست مي شود.
در مقايسات انجام گرفته بين نسل جديد فيتاز (بامنشاء اي-کولاي) و فيتازهاي با منشاء قارچي، مشخص گرديده است که نسل جديد فيتازها در مقابل آنزيم پروتئاز ترشح شده در بدن حيوان بسيار مقاوم ترند، ضمن آنکه در محدوده وسيع تري از pH دستگاه گوارش قادر به حفظ عملکرد خود هستند.
..
 
مقايسه فعاليت نسل جديد فيتاز با منشاء E-Coli و فيتازهاي با منشاء قارچي در pH هاي مختلف دستگاه گوارش

سنگدان 
2-3:PH

ميانگين فعاليت نسبي
%60 فيتاز با منشاء E-Coli
%54 فيتاز با منشاء قارچ 1
%35 فيتاز با منشاء قارچ 2

 

چينه دان و پيش معد ه
   5-4:PH

ميانگين فعاليت نسبي
%97 فيتاز با منشاء E-Coli
%84 فيتاز با منشاء قارچ 1
%91 فيتاز با منشاء قارچ 2

 

مقاومت نسل جديد فيتاز (با منشاء E-Coli) در مقايسه با ساير فيتازها (با منشاء قارچي)

 

حفظ فعاليت فيتاز (%) بعد از قرار گرفتن در محيط هاي حاوي پپسين، تريپسين يا کيموتريپسين

 فيتاز با منشاء E-Coli فيتاز با منشاء قارچ 1 فيتاز با منشاء قارچ 2
پپسين 7/76 4/31 42/5
تريپسين 23 45/0 25/1
کيموتريپسين 8/65 95/2 77/5

 

پتانسيل نسل جديد فيتاز( با منشاء E-Coli ) در آزادسازي فسفر فيتاته در يک آزمايش که در دانشگاه آبورن انجام گرفت مشخص شد.
در اين آزمايش کليه پارامترهاي توليدي مرغان تخمگذار تغذيه شده با جيره هاي فيتاز نسل جديد که جيره غذايي آنها حاوي 11/0% فسفر قابل دسترس بود، با جيره بدون فيتاز که حاوي 36/0% فسفر قابل دسترس بود مقايسه گرديد.
در جيره نسل جديد فيتاز، توليد تخم مرغ، وزن تخم مرغ و وزن توده تخم مرغ (egg mass) مشابه گروه شاهد بود در حاليکه ضريب تبديل در گروه مصرف کنند ه فيتاز نسل جديد حدود 5/0% بهبود يافت. همچنين مقدار دفع فسفر در جيره دريافت کننده فيتاز نسل جديد به ميزان 55% کاهش يافت.

 استفاده از نسل جديد فيتاز، مي توان سطح فسفر قابل دسترس (available p) را 25% کاهش مي دهد.

جيره استاندارد کاهش 25% از سطح فسفر قابل دسترس جيره کاهش 25% از سطح فسفر قابل دسترس جيره + فيتاز نسل جديد
درصد فسفر قابل دسترس جيره 36% 11/0 11/0
توليد تخم مرغ
(درصد)		 5/87 78 8/87
وزن تخم مرغ
(گرم)		 6/54 54 1/54
وزن توده تخم مرغ
 (گرم/ مرغ/ روز)		 8/47 2/42 5/47
ضريب تبديل غذايي (گرم خوراک/ گرم تخم مرغ) 97/1 2 92/1
مقدار فسفر دفعي
(درصد)		 11/2 94/0 88/0